ATIK SUDAN ENERJİDE YENİ MODEL

Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi İbrahim Atmaca koordinasyonunda yürütülen çalışmada, atık sulardan enerji geri kazanımının teknik ve ekonomik potansiyeli kapsamlı şekilde incelendi. Araştırma, Antalya Bilim Üniversitesi akademisyenlerinin katkılarıyla uluslararası bir bilimsel dergide yayımlandı.

Çalışmada özellikle turizm tesislerinde kullanılan sıcak su sistemleri ele alındı. Duş ve lavabolardan çıkan gri suyun önemli miktarda ısı enerjisi taşıdığı, ancak bu enerjinin büyük ölçüde kaybedildiği tespit edildi. Uygun mühendislik tasarımlarıyla bu enerjinin yeniden sisteme kazandırılabileceği ortaya kondu.

200 yataklı bir otel ölçeğinde yapılan analizler, atık su kaynaklı ısı pompası sistemlerinin performansını somut verilerle ortaya koydu. Yaklaşık 190 bin dolarlık yatırım maliyetine rağmen sistemin ortalama 3,5 yılda kendini amorti edebildiği hesaplandı. Yüksek başlangıç maliyetine karşın, sağladığı verimlilik ile kısa sürede ekonomik avantaj sağladığı belirlendi.

Sistemde hijyen ve güvenlik öncelikli bir tasarım benimsendi. Atık suyun doğrudan kullanılmadığı, ara ısı eşanjörü ile enerji transferinin sağlandığı belirtildi. Ayrıca düşük küresel ısınma potansiyeline sahip propan (R290) kullanımıyla çevresel etkinin azaltıldığı ifade edildi. Bu teknoloji ile doğalgazlı sistemlere kıyasla 1,6 ila 2,2 kat daha düşük karbon emisyonu elde edildiği hesaplandı.

Araştırmada Türkiye’deki enerji tüketim verilerine de yer verildi. Konutların toplam elektrik tüketiminin yaklaşık yüzde 25’ini, hizmet binalarının ise yüzde 27’sini oluşturduğu belirtilirken, enerji verimliliği odaklı çözümlerin ekonomik ve çevresel açıdan kritik rol oynadığı vurgulandı.

Türkiye genelinde günlük yaklaşık 16 milyon metreküp atık su oluştuğuna dikkat çekilen çalışmada, bu potansiyelin özellikle turizm sektörü başta olmak üzere hastaneler, yurtlar ve büyük ölçekli yapılarda değerlendirilebileceği ifade edildi.

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi kapsamındaki COP sürecine de değinen Prof. Dr. İbrahim Atmaca, Antalya’da düzenlenecek COP31’in, bu tür somut ve uygulanabilir mühendislik çözümlerinin yaygınlaşması açısından önemli bir fırsat sunduğunu belirtti.